Hoe maak je Windows 10 sneller: een stappenplan

Als je Windows 10 net geïnstalleerd hebt dan loopt je pc of laptop als een zonnetje, maar na verloop van tijd wordt je computer vaak toch trager en logger. Tijd voor een grote schoonmaak! Wij geven enkele tips waardoor Windows 10 weer sneller wordt.

1. Ruim je pc op

Na verloop van tijd verzamelen zich steeds meer tijdelijke bestanden, internetsporen en andere rommel op je pc. Dit kan je pc langzamer maken. De bezem erdoor dus!

In Windows 10 zit Schijfopruiming ingebouwd waarmee je heel snel vele gigabytes aan ruime kan terugwinnen. Vooral Windows Update, Vorige Windows-installatie(s) (Windows.old-map) en Delivery-optimization-bestanden kunnen veel ruimte in beslag nemen.

Lees hier hoe je Windows 10 kunt opschonen met Schijfopruiming:

 

Instellingen | Systeem | Opslag - klik op Tijdelijke bestanden om bij Schijfopruiming te komen

Daarnaast zijn er natuurlijk losse pc schoonmakers te downloaden. CCleaner is een gebruikersvriendelijke oplossing (maar let wel op voor de onnodige extraatjes). Voor gevorderden zouden wij PrivaZer aanbevelen.

2. Onnodig opstartende programma's uitzetten

Hoe meer software je installeert op je pc, hoe meer programma's ook gelijk willen opstarten als je je computer aanzet. En terwijl je die programma's nog helemaal niet gebruikt zitten ze wel al in de systeembalk van je pc geheugen op te slurpen. Onnodig vaak en het maakt je pc langzamer. Daarom kunnen we er wel een aantal van uitzetten.

Goede kandidaten om uit te zetten zijn bijvoorbeeld mediaspelers die zich op een vrij agressieve manier in de systeembalk nestelen. Andere programma's die je zonder problemen kunt uitzetten zijn zogenaamde snelstarters van software. Microsoft Office, Microsoft Edge en Microsoft Teams en andere software maken hier bijvoorbeeld gebruik van: door alvast een deel van het programma in het geheugen te laden, zal de software sneller opstarten als je er op klikt. Dit is alleen nuttig als je deze software heel vaak gebruikt en daardoor tijdwinst boekt bij het starten van zo'n programma. Anders: gewoon uitzetten.

Verder is een algemene stelregel bij het uitzetten: als je een programma niet kent, of niet precies weet wat de functie is van dit opstart-item dan kun je het beter laten staan - anders kun je de werking van je pc verstoren. Zoek anders even op het web naar het nut van het opstartende programma. En je anti-virus-software, firewall en andere beveiligingssoftware moet je natuurlijk wel aan laten staan, want die moeten real time je pc kunnen bewaken!

Lees hier hoe je onnodig opstartende apps uitzet in Windows 10:

 

Zet onnodig opstartende programma's uit

Gevorderden kunnen ook op deze wijze te werk gaan in Windows 10 zelf: Typ in het zoekvak naast de Windows-knop: Taakbeheer en klik op de Taakbeheer app, Kies het tabblad Opstarten en vink de programma's uit wat je wilt uitschakelen.

3. Software die je niet gebruikt verwijderen

In de loop der jaren heb je vast veel software geïnstalleerd die je niet of nauwelijks meer gebruikt. Hoe meer software je op je pc hebt, hoe meer je pc dichtslibt, vervuild wordt met tijdelijke bestanden en registersleutels en hoe groter de kans op conflicterende programma's en problemen.

Het kan geen kwaad om software die je ooit geïnstalleerd hebt, maar nooit meer gebruikt te verwijderen. Dit levert ruimte op en je komt zo misschien ook van enkele onnodige opstartende programma's en services af.

In Windows 10 kun je software verwijderen via Instellingen | Apps | Apps en onderdelen. Klik op de software die je wilt deïnstalleren en kies Verwijderen.

Verwijder software in Windows 10

Instellingen | Apps | Apps en onderdelen - kies programma en klik Verwijder


Gevorderden kunnen software verwijderen en restanten opruimen met programma's als GeekUninstaller of Revo Uninstaller.

4. Optimaliseer je harde schijf (defragmentatie) of je SSD (TRIM)

Als je nog een draaiende harde schijf in je pc hebt zitten (zo een die gezellig kraakt en ratelt als je bestanden kopieert) dan loont het de moeite om je pc af en toe te defragmenteren.
En als je een Solid State Drive hebt: die kun je niet defragmenteren maar daarbij heet het optimaliseren 'TRIM'. Het is allebei het optimaliseren van de prestaties en snelheid van de schijf waardoor je computer sneller werkt.

Uitleg defragmentatie

De harde schijven van een nieuwe pc zijn nog snel, totdat er steeds meer bestanden op een computer worden opgeslagen. Dan worden harde schijven trager. Dit komt doordat ze gefragmenteerd raken, een proces waarbij bestanden steeds meer in losse stukjes verspreid over de hele disk opgeslagen worden. En het kost nu eenmaal meer tijd om alle verspreid opgeslagen onderdelen van een bestand weer bij elkaar te zoeken. Net zoals je makkelijker een heel kopje van tafel pakt dan een kopje dat in duizend stukjes over de vloer verspreid ligt.

Na verloop van tijd zullen bewerkingen als het verplaatsen en kopiëren van bestanden steeds trager gaan door deze fragmentatie. Bovendien zullen gegevens minder snel ingelezen worden. Om de fragmentatie tegen te gaan is het noodzakelijk dat de harde schijven van je pc af en toe gedefragmenteerd worden. Dit kan een aardige snelheidswinst opleveren bij bewerkingen met bestanden. Gelukkig doet Windows 10 dit als het goed is automatisch tegenwoordig.


Windows 10 doet het optimaliseren van je schijven automatisch als het goed is. Voor harde schijven en SSD's wordt regelmatig een optimalisatie (defragmentatie of TRIM) uitgevoerd door Windows. Maar voor de zekerheid kun je nog even controleren of de optimalisatie aanstaat in Windows 10. En je kunt ook handmatig een optimalisatie uitvoeren.

Aparte programma's voor defragmentatie en TRIM zijn niet nodig. De ingebouwde optimalisatie van SSD's en harde schijven werkt prima.

Lees hier hoe je kunt controleren of optimalisatie aanstaat voor je pc in Windows 10:



Als Geplande optimalisatie staat ingeschakeld dan zit je goed

5. Scan je Windows 10 pc op malware

Voor de hand liggend: maar als je computer getroffen is door een virus of andere malware of spyware dan kan hij heel traag worden. Zorg dus voor een goede beveiliging - en ook de ingebouwde Microsoft Defender voldoet prima tegenwoordig, zo blijkt uit onafhankelijke tests.

Naast Microsoft Defender zijn er ook veel goede gratis virusscanners. Af en toe een handmatige virusscan doen kan geen kwaad.

6. Sneller browsen: verwijder onnodige extensies en reset je browser

Als je web browser heel traag wordt kan het soms nodig zijn om je browser op te frissen, extensies te verwijderen en standaardinstellingen terug te zetten.

Web browser geheel resetten

Lees hieronder hoe je Firefox kunt opfrissen en Chrome kunt resetten. Hierbij worden instellingen en extensies gewist (maar je bookmarks en wachtwoorden blijven behouden). Je web browser wordt er vaak een stuk sneller door:

Alleen extensies verwijderen

Als je veel extensies (add-ons) hebt geïnstalleerd in Chrome, Firefox of Edge kan het soms beter zijn om onnodige extensies, die je niet of nauwelijks gebruikt, te verwijderen. Je web browser kan daar beter en sneller door gaan werken.

  • Chrome: Drie-puntjes-menu | Meer hulpprogramma's | Extensies (of typ chrome://extensions in de adresbalk) en klik Verwijderen bij de extensies die je niet meer wilt.
  • Firefox: Drie-streepjes-menu | Add-ons (of typ about://addons in de adresbalk) en klik op drie puntjes en Verwijderen achter de extensie die je niet meer wilt.
  • Edge: Drie-puntjes-menu | Extensies (of typ edge://extensions in de adresbalk) en klik op Verwijderen.

7. Plaats meer werkgeheugen (RAM) in je pc/laptop

Als je een oude pc of laptop hebt met 4 of zelfs 2 GB of minder werkgeheugen (RAM) dan kan extra geheugen verschil maken. Als het snellere werkgeheugen vol is dan schakelt je pc namelijk over op het tragere virtuele geheugen (swap file) om programma's en activiteiten uit te voeren. En dit is gewoon ruimte op je harde schijf, die altijd langzamer is dan RAM-geheugen.

Extra RAM-geheugen bijkopen kan dan helpen je pc of laptop sneller te maken (er moet natuurlijk wel de mogelijkheid zijn om RAM-geheugen bij te plaatsen). Extra werkgeheugen kost vaak niet meer dan een paar tientjes. Het is aan te raden om het zelfde type en merk RAM-geheugen bij te (laten) plaatsen.

8. Vervang je harde schijf door een solid state drive (SSD)

Gewone draaiende harde schijven zijn aanmerkelijk langzamer dan solid state drives (SSD). Als je een pc of laptop echt veel sneller wilt maken dan is het de moeite waard om een SSD-schijf in te (laten) bouwen en daar Windows en al je programma's op te installeren. Het opstarten van je computer en starten van programma's kan wel twee tot drie keer sneller gaan met een SSD.

SSD's zijn wel duurder dan gewone harde schijven, maar de snelheidswinst is duidelijk merkbaar.

Bonustip

Als je pc echt heel traag blijft na al het onderhoud dat we hierboven voorstellen, dan kan een laatste redmiddel zijn om Windows opnieuw te installeren. Een schone installatie lost vaak veel problemen op, maar is wel veel werk natuurlijk.

Op oudere pc's zou je ook Ubuntu of Linux Mint of een andere Linux-variant kunnen installeren, omdat deze vaak minder hoge systeemeisen stellen. Lees hier onze tip om een oude pc nieuw leven in te blazen - en sneller te maken - met Linux:

 

Het bureaublad van Linux Mint Xfce

Heb je zelf ook tips om Windows 10 sneller te maken? Geef ze hieronder in de reacties (zonder registratie)!

Deel dit artikel: 

Reacties

@Redactie
Het kan aan mij liggen...maar hoe 'trim' je een SSD?
Met een (speciale) tool?

Dat doet Windows zelf zoals vermeld staat:
'Windows 10 doet het optimaliseren van je schijven automatisch als het goed is. Voor harde schijven en SSD's wordt regelmatig een optimalisatie (defragmentatie of TRIM) uitgevoerd door Windows. Maar voor de zekerheid kun je nog even controleren of de optimalisatie aanstaat in Windows 10. En je kunt ook handmatig een optimalisatie uitvoeren.

Aparte programma's voor defragmentatie en TRIM zijn niet nodig. De ingebouwde optimalisatie van SSD's en harde schijven werkt prima.'

Reageren

Plain text

  • Toegelaten HTML-tags: <a> <em> <strong> <br> <br /> <i> <b> <p>
  • Regels en alinea's worden automatisch gesplitst.
  • Adressen van webpagina's en e-mailadressen worden automatisch naar links omgezet.
Controlevraag tegen spam
wit-rusl_nd