Hieronder vind je een overzicht van alle gratis software in de categorie Besturingssysteem. Dit zijn uitstekende gratis vervangers van Windows en macOS.
Pop!_OS is een Linux besturingssysteem dat gebaseerd is op Ubuntu en gemaakt wordt door de Amerikaanse Linux computerfabrikant System76. Pop!_OS wordt ontwikkeld sinds 2017 en heeft sinds 2025 zijn eigen COSMIC Desktop Environment (voorheen werd GNOME gebruikt). COSMIC is een eigenzinnig vormgegeven bureaubladomgeving met een dock en donkere vensters met lichtblauwe omlijsting. Pop!_OS heeft ook diverse eigen COSMIC-apps.
Lubuntu is een lichtere variant van Ubuntu (met LXQt desktop) die behoorlijk basic is en minder hoge systeemeisen stelt. Lubuntu kun je ook draaien op pc's van voor 2010 met 1 GB werkgeheugen. Wel alleen 64-bit.
Ubuntu Linux is een besturingssysteem, net als Windows. Het grote verschil is echter dat Ubuntu gratis is! En Ubuntu is veilig en stabiel. Drie zeer goede redenen dus om over te stappen op Ubuntu. Maar, zul je misschien zeggen, Linux (waar Ubuntu een variant van is) is niet gebruikersvriendelijk en er is weinig software voor beschikbaar. Nou, dat valt wel mee...
Zorin OS is een Linux besturingssysteem dat sinds 2009 gemaakt wordt door de broers Artyom en Kyrill Zorin uit Ierland. Zorin OS is gebaseerd op de Ubuntu LTS uitgaven, maar heeft een drastisch aangepast uiterlijk. De standaard Zorin desktop lijkt op Windows met een startmenu en systeembalk onderaan. Voor Windows-gebruikers snel vertrouwd met alle voordelen van Linux.
Als je ooit macOS gebruikt hebt dan zal elementary OS je bekend voorkomen. De Linux-distributie heeft een zelfde soort Dock midden onderaan het scherm en ook het Instellingen-venster lijkt verdacht veel op dat van een Mac. En ook het uiterlijk ziet er stijlvol uit met een lichte zweem van Apple. Maar verder is het toch vooral Linux dat de klok slaat: elementary OS is een degelijk op Ubuntu gebaseerd besturingssysteem met eigen Pantheon desktop en eigen ontwikkelde standaard-apps.
Debian is een van de oudste nog bestaande Linux-distributies die nog altijd fungeert als de basis voor het populaire Ubuntu. De naam komt van de samenvoeging van de voornamen van bedenker Ian Murdock en zijn vriendin Debra. Debian is te krijgen met Gnome, KDE en andere desktop-varianten.
Fedora is sinds 2003 de gratis variant van het op de zakelijke markt gerichte Red Hat Linux. Fedora is een prima Linux besturingssysteem met software waar iedereen mee uit de voeten kan.
openSUSE is een van oorsprong Duitse Linux-variant die de keuze biedt tussen de Gnome en KDE desktop. openSUSE is wat betreft meegeleverde software vergelijkbaar met andere Linux-distributies. Een compleet en volwassen besturingssysteem.
EndeavourOS is een op Arch Linux gebaseerd besturingssysteem dat in 2019 begonnen is en nu al een van de populairste Linux distributies op DistroWatch is. EndeavourOS gebruikt standaard de Xfce desktop maar je kunt via de net-installer - waarvoor een internetverbinding nodig is - ook kiezen voor Mate, LXQt, Cinnamon, Plasma, Gnome en Budgie. EndeavourOS is wel voor de gevorderde Linux-gebruiker omdat je met de terminal moet kunnen werken.
Manjaro is een op Arch Linux gebaseerd besturingssysteem dat in 2011 zijn eerste uitgave kende. Manjaro gebruikt standaard de Xfce desktop maar je kunt ook kiezen voor KDE Plasma en Gnome. Manjaro is een rolling release en richt zich op gebruikersvriendelijkheid maar is ook door gevorderden prima te gebruiken.
GratisSoftware.nl (Gratis Software Site) biedt onafhankelijke, actuele en betrouwbare informatie (besprekingen, vergelijkingen en beoordelingen) over de beste legale gratis software & apps voor je pc, laptop, tablet & smartphone. De nadruk ligt op kwaliteit, betrouwbaarheid en privacy van de software. De keuze voor goede freeware en open source software wordt zo wat makkelijker.